Заедно за здравје – поддршка на науката за подобро јавно здравје
Секоја година на 7 април се одбележува Светскиот ден на здравјето, ден посветен на подигнување на свеста за значењето на здравјето како основно човеково право и клучен предуслов за квалитетен и достоинствен живот. Овој датум е избран во чест на основањето на Светската здравствена организација (СЗО) во 1948 година, со цел да се потенцира важноста од глобална посветеност кон унапредување на здравјето на сите луѓе.
Здравјето не претставува само отсуство на болест, туку состојба на целосна физичка, ментална и социјална благосостојба. Денес, здравствените предизвици се бројни – хронични незаразни болести (кардиоваскуларни заболувања, дијабетес, малигни заболувања), заразни болести, како и влијанијата од загадувањето и современиот начин на живот.
- Тема за 2026 година
Овогодишната тема гласи: „Заедно за здравје. Застанете со науката“.
Под оваа тема, одбележувањето започнува едногодишна кампања која ја нагласува моќта на научната соработка во заштитата на здравјето на луѓето, животните, растенијата и планетата. Кампањата ги истакнува научните достигнувања, но и значењето на мултилатералната соработка, со цел научните докази да се претворат во конкретни активности. Посебен акцент се става на пристапот „Едно здравје“ (One Health), кој ја препознава поврзаноста помеѓу здравјето на луѓето, животните и животната средина.
Центарот за јавно здравје континуирано работи на превенција, рано откривање и контрола на заболувањата, преку спроведување на здравствени програми, едукација на населението и следење на здравствената состојба во регионот. Посебен акцент се става на превенцијата како најефикасен и најекономичен пристап во заштитата на здравјето.
- Препораки за зачувување и унапредување на здравјето
По повод Светскиот ден на здравјето, Центарот за јавно здравје упатува препораки до граѓаните:
- Здрава и балансирана исхрана
Консумирајте разновидна храна богата со витамини и минерали – овошје, зеленчук, цели зрна, протеини и здрави масти. Ограничете го внесот на сол, шеќери и заситени масти.
- Редовна физичка активност
Минимум 30 минути умерена физичка активност дневно (пешачење, возење велосипед, вежбање) придонесува за подобрување на целокупното здравје и намалување на ризикот од хронични заболувања. - Редовни превентивни прегледи
Навременото откривање на заболувањата значително ги зголемува шансите за успешно лекување. Посетувајте го вашиот матичен лекар и правете редовни контроли. - Ментално здравје и управување со стрес
Грижата за менталното здравје е подеднакво важна. Одвојте време за одмор, релаксација, социјални контакти и активности кои ве исполнуваат. - Избегнување на штетни навики
Избегнувајте пушење, прекумерна консумација на алкохол и други ризични однесувања кои го загрозуваат здравјето. - Одржување на лична и колективна хигиена
Редовното миење раце, одржување на хигиена во домот и работното место и безбедна подготовка на храна се клучни за спречување на заразни болести. - Здрава животна средина
Грижете се за околината – намалете загадување, користете еколошки навики и поддржувајте иницијативи за здрава животна средина.
Овогодишниот Светски ден на здравјето не потсетува дека здравјето е заедничка одговорност – на институциите, здравствените работници и секој поединец. Со правилни навики, соработка и почитување на научните препораки, можеме значително да го подобриме квалитетот на животот.
Центарот за јавно здравје останува посветен на својата мисија – заштита, унапредување и зачувување на здравјето на населението.
Да го ставиме здравјето на прво место – не само денес, туку секој ден.
Подготвено од: одделение за социјална медицина
Раководител: Д-р Павлина Велкова, спец. социјална медицина и јавно здравје